Hoàn thiện cơ chế, bảo đảm tổ chức thực hiện thông suốt

Ngay sau khi Chính phủ ban hành Nghị định số 49/2026/NĐ-CP và Bộ Nông nghiệp và Môi trường có văn bản hướng dẫn triển khai, UBND tỉnh Gia Lai đã chỉ đạo các sở, ngành, địa phương khẩn trương rà soát toàn diện những nội dung thuộc phạm vi điều chỉnh của Nghị định; đồng thời tham mưu hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, thủ tục hành chính và các điều kiện cần thiết để tổ chức thực hiện thống nhất trên địa bàn tỉnh.

Một trong những điểm nổi bật là tỉnh đã chủ động cụ thể hóa các quy định mới bằng hệ thống quyết định, văn bản chỉ đạo và cơ chế ủy quyền phù hợp với yêu cầu thực tiễn. UBND tỉnh đã ban hành quyết định ủy quyền cho Chủ tịch UBND cấp xã thực hiện một số nhiệm vụ trong lĩnh vực đất đai; đồng thời ủy quyền cho Trưởng Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh giải quyết các nhiệm vụ thuộc phạm vi quản lý.

Việc xác định rõ thẩm quyền, phạm vi công việc và trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị đã góp phần nâng cao tính chủ động của cấp cơ sở, rút ngắn thời gian xử lý công việc, hạn chế tình trạng đùn đẩy trách nhiệm; qua đó bảo đảm quá trình tiếp nhận, giải quyết hồ sơ đất đai không bị gián đoạn trong giai đoạn chuyển tiếp thực hiện Luật Đất đai.

Cùng với việc hoàn thiện cơ chế phân cấp, ủy quyền, Văn phòng UBND tỉnh đã tổ chức rà soát kỹ các dự thảo quy định về trình tự, thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai. Nội dung rà soát tập trung vào thành phần hồ sơ, mức thu phí, lệ phí, trách nhiệm số hóa hồ sơ, cơ chế phối hợp liên thông giữa các cơ quan và việc khai thác, tái sử dụng dữ liệu.

Nguyên tắc được đặt ra là không yêu cầu tổ chức, cá nhân cung cấp lại những giấy tờ, thông tin đã có trong cơ sở dữ liệu hoặc đã được cơ quan nhà nước tiếp nhận, quản lý. Trên cơ sở tiếp thu ý kiến của các cơ quan liên quan, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 104/2026/QĐ-UBND, quy định trình tự, thủ tục đối với 43 thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai trên địa bàn tỉnh.

Để các quy định mới được triển khai ngay sau khi có hiệu lực, Chủ tịch UBND tỉnh đã yêu cầu các cơ quan, đơn vị và UBND cấp xã tổ chức đồng bộ việc tiếp nhận, giải quyết hồ sơ; giao Sở Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn chuyên môn, chuẩn hóa quy trình, tổ chức tập huấn cho đội ngũ cán bộ trực tiếp tham mưu, tiếp nhận và xử lý hồ sơ.

Giao Văn phòng UBND tỉnh theo dõi, đôn đốc việc cập nhật thủ tục hành chính, thiết lập quy trình điện tử, công khai đầy đủ quy trình giải quyết; đồng thời kịp thời tổng hợp những khó khăn, vướng mắc phát sinh để tham mưu UBND tỉnh xem xét, xử lý.

Đồng bộ thủ tục hành chính với quy trình điện tử

Kết quả nổi bật trong quá trình triển khai Nghị định số 49/2026/NĐ-CP là việc tỉnh Gia Lai thực hiện đồng bộ giữa công bố thủ tục hành chính và chuẩn hóa quy trình giải quyết trên môi trường điện tử. Đến nay, Chủ tịch UBND tỉnh đã ban hành các quyết định công bố 43 thủ tục hành chính đặc thù trong lĩnh vực đất đai thuộc thẩm quyền giải quyết của Sở Nông nghiệp và Môi trường và Ban Quản lý Khu kinh tế tỉnh.

Toàn bộ các thủ tục này đã được cập nhật trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính, bảo đảm công khai, thống nhất về trình tự thực hiện, thành phần hồ sơ, thời hạn giải quyết, phí, lệ phí và căn cứ pháp lý. Qua đó, người dân, doanh nghiệp có thể chủ động tra cứu thông tin, chuẩn bị hồ sơ và theo dõi quá trình giải quyết.

Song song với việc công bố thủ tục hành chính, UBND tỉnh đã phê duyệt quy trình nội bộ và hoàn thành thiết lập quy trình điện tử đối với 100% thủ tục đã công bố trên Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của tỉnh.

Việc cấu hình đồng bộ quy trình, biểu mẫu điện tử, cơ chế luân chuyển hồ sơ và phân quyền xử lý giúp các cơ quan, đơn vị có thể tiếp nhận, giải quyết hồ sơ ngay khi các quyết định có hiệu lực; hạn chế tối đa tình trạng xử lý ngoài quy trình, đồng thời nâng cao tính công khai, minh bạch và khả năng giám sát tiến độ giải quyết hồ sơ.

Nhằm tiếp tục đơn giản hóa thủ tục, giảm chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp, Chủ tịch UBND tỉnh cũng đã phê duyệt phương án tái cấu trúc quy trình giải quyết 45 thủ tục hành chính trên cơ sở khai thác, tái sử dụng dữ liệu đất đai. Đây được xác định là bước đi quan trọng trong lộ trình chuyển đổi số lĩnh vực đất đai, hướng tới giảm thành phần hồ sơ giấy, tăng cường khai thác dữ liệu số, hạn chế việc người dân phải kê khai hoặc nộp lại thông tin đã có; đồng thời nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ công trực tuyến.

Hơn 98% hồ sơ được tiếp nhận trực tuyến

Việc tổ chức thực hiện Nghị định số 49/2026/NĐ-CP đã góp phần tháo gỡ nhiều khó khăn, vướng mắc trong thi hành Luật Đất đai, đồng thời duy trì hoạt động tiếp nhận, giải quyết hồ sơ trên địa bàn tỉnh liên tục, không để phát sinh khoảng trống pháp lý hoặc gián đoạn trong phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Theo số liệu cập nhật đến ngày 20/7/2026, toàn tỉnh Gia Lai đã tiếp nhận 16.385 hồ sơ thủ tục hành chính trong lĩnh vực đất đai. Trong đó, 16.164 hồ sơ được tiếp nhận trực tuyến, chiếm hơn 98% tổng số hồ sơ phát sinh. Tỷ lệ hồ sơ trực tuyến ở mức cao cho thấy việc ứng dụng công nghệ thông tin, cung cấp dịch vụ công trực tuyến trong lĩnh vực đất đai đang từng bước phát huy hiệu quả, tạo thuận lợi cho tổ chức, cá nhân trong quá trình thực hiện thủ tục hành chính. Trong tổng số hồ sơ đã tiếp nhận, 14.527 hồ sơ đã được giải quyết. Có 13.274 hồ sơ được giải quyết trước hạn và đúng hạn, đạt tỷ lệ 91,37% số hồ sơ đã hoàn thành.

Kết quả trên thể hiện nỗ lực của các cơ quan, đơn vị và địa phương trong việc vừa tổ chức thực hiện các quy định mới, vừa duy trì chất lượng giải quyết hồ sơ, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dân, doanh nghiệp.

Bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai vẫn còn một số khó khăn cần tiếp tục khắc phục. Khối lượng hồ sơ phát sinh lớn, trong khi thời gian giải quyết nhiều thủ tục đã được rút ngắn theo yêu cầu cải cách hành chính, tạo áp lực đáng kể đối với đội ngũ cán bộ trực tiếp xử lý hồ sơ.

Một số hồ sơ có tính chất phức tạp, phải thực hiện nhiều công đoạn như xác minh nguồn gốc sử dụng đất, đo đạc, chỉnh lý hồ sơ địa chính hoặc xác định nghĩa vụ tài chính nên vẫn còn phát sinh tình trạng giải quyết trễ hạn.

Việc kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của tỉnh với các phần mềm chuyên ngành và hệ thống của cơ quan thuế có thời điểm chưa thật sự đồng bộ. Dữ liệu địa chính tại một số địa phương cũng cần tiếp tục được cập nhật, chuẩn hóa và hoàn thiện để phục vụ hiệu quả hơn việc giải quyết thủ tục hành chính trên môi trường điện tử.

                                                                                                                                        Ảnh minh họa                                                                                                                                            Tiếp tục nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp

Trên cơ sở kết quả bước đầu, UBND tỉnh Gia Lai xác định tiếp tục rà soát, hoàn thiện việc tổ chức thực hiện Nghị định số 49/2026/NĐ-CP, gắn với yêu cầu cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số trong lĩnh vực đất đai. Trọng tâm thời gian tới là tiếp tục hoàn thiện cơ chế phân cấp, ủy quyền; tăng cường kiểm tra, hướng dẫn và kịp thời tháo gỡ khó khăn phát sinh trong quá trình thực hiện; đẩy mạnh số hóa hồ sơ, khai thác và tái sử dụng dữ liệu; nâng cao tỷ lệ tiếp nhận hồ sơ trực tuyến, thanh toán trực tuyến và trả kết quả điện tử.

Tỉnh cũng chú trọng đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ công chức trực tiếp thực hiện nhiệm vụ, nhất là cán bộ cấp xã sau khi được phân cấp, ủy quyền; bảo đảm cán bộ nắm vững quy định, quy trình và sử dụng thành thạo các hệ thống thông tin phục vụ giải quyết thủ tục hành chính.

Cùng với đó, các cơ quan, đơn vị tiếp tục theo dõi, đánh giá chất lượng giải quyết thủ tục hành chính; công khai tiến độ xử lý hồ sơ; tập trung giải quyết dứt điểm hồ sơ tồn đọng, quá hạn; chủ động nhận diện, xử lý các điểm nghẽn, không để phát sinh tồn đọng kéo dài, ảnh hưởng đến quyền lợi của người dân và doanh nghiệp.

Tỉnh Gia Lai đồng thời kiến nghị các cơ quan Trung ương sớm hoàn thiện, chuẩn hóa Cơ sở dữ liệu quốc gia về đất đai; tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu với hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của các địa phương. Việc hình thành hệ thống dữ liệu đồng bộ, liên thông sẽ góp phần giảm giấy tờ, rút ngắn thời gian xử lý, hạn chế sai sót và nâng cao chất lượng phục vụ.

Việc triển khai đồng bộ Nghị định số 49/2026/NĐ-CP không chỉ góp phần tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong tổ chức thi hành Luật Đất đai mà còn tạo nền tảng để tỉnh Gia Lai tiếp tục đổi mới phương thức quản lý, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, xây dựng nền hành chính hiện đại, công khai, minh bạch, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.