Phiên họp được trực tuyến tới 21 tỉnh, thành phố ven biển (Ảnh: TTXVN)

Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong tuần qua, công tác phòng, chống khai thác IUU tiếp tục chuyển biến tích cực. Các Bộ, ngành, địa phương đã hoàn thành 23/66 nhiệm vụ theo chỉ đạo của Thủ tướng, Phó Thủ tướng Chính phủ và đang triển khai 43 nhiệm vụ theo tiến độ. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã trình Chính phủ xem xét ban hành sửa đổi một số nghị định trong đó có sửa đổi, bổ sung mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản.

Tính đến ngày 31/10/2025 cả nước có 79.941 tàu cá; trong đó có 79.800 tàu (chiếm 99,8%) đã đăng ký, cập nhật trên cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VNFishbase). Đến nay, cả nước còn 141 tàu chưa đăng ký (chiếm 0,2%) với các lý do: 32 tàu do chủ tàu không đăng ký; 76 tàu không đăng kiểm hoặc không đủ điều kiện đăng kiểm; 24 tàu thuộc diện nghề cấm phát triển; 9 tàu không tham gia khai thác thủy sản.

Tại phiên họp, đại diện Bộ Quốc phòng, Bộ Công an đã báo cáo về tình hình thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm: kết nối các cơ sở dữ liệu ngành thủy sản; kiểm soát tàu cá xuất nhập bến và trên các vùng biển; kiểm soát toàn bộ tàu cá xuất nhập qua trạm kiểm soát biên phòng; hoàn thiện và đưa vào sử dụng ứng dụng quản lý tàu cá và ngư dân tham gia hoạt động trên VneID; điều tra, xác minh làm rõ khả năng có một số tàu cá, ngư dân, môi giới đang ở nước ngoài và hoạt động khai thác bất hợp pháp ở nước sở tại…

Điểm cầu tỉnh Gia Lai

Trong kết quả chung của cả nước, tuần qua, tỉnh Gia Lai tiếp tục triển khai toàn diện, đồng bộ các giải pháp nhằm phòng, chống khai thác IUU một cách hiệu quả. Trong đó, tỉnh đã hỗ trợ kinh phí và vận động 197 tàu cá có chiều dài từ 12m đến dưới 15m (có nguy cơ cao vi phạm vùng biển nước ngoài) lắp thiết bị giám sát hành trình (VMS), đạt 100%; hoàn thành 100% số hóa tàu cá, định danh tàu cá và thực hiện đối soát dữ liệu, liên kết giữa VNFishbase và cơ sở dữ liệu dân cư (VNeID); cài đặt nhật ký khai thác thuỷ sản điện tử cho hơn 1.400 tàu cá có chiều dài từ 12m trở lên và dự kiến hoàn thành áp dụng nhật ký điện tử cho gần 4.000 tàu trước ngày 15/11/2025.

Đến ngày 01/11/2025, tỉnh đã tổ chức rà soát, thống kê hiện trạng 327 tàu cá không đủ điều kiện tham gia khai thác thủy sản; thực hiện chính sách hỗ trợ các tàu này. Cùng với đó, chỉ đạo Công an tỉnh phối hợp các lực lượng và địa phương quản lý tàu cá không đủ điều kiện hoạt động, đưa tàu về neo đậu tập trung và cột chặt ở bờ, không để ngư lưới cụ trên tàu, cấm không cho xuất bến đi khai thác thủy sản.

Đối với các tàu cá không đủ điều kiện hoạt động đang neo đậu ngoài tỉnh, tỉnh đã cử cán bộ xã và Bộ đội Biên phòng tỉnh trực tiếp đến gặp chủ tàu, thuyền trưởng yêu cầu đưa tàu về neo đậu tại bờ, không để ngư lưới cụ trên tàu; gửi văn bản đề nghị Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng và UBND các tỉnh chỉ đạo lực lượng chức năng phối hợp kiểm soát, cấm không cho các tàu này ra khơi. Ngoài ra, UBND các xã, phường thông báo danh sách các tàu cá không đủ điều kiện hoạt động đánh bắt thủy sản trên Đài Truyền thanh 2 lần/ngày; công khai danh sách tại cộng đồng để người dân cùng theo dõi, giám sát.

Đặc biệt, tỉnh Gia Lai là địa phương đầu tiên trong cả nước triển khai thực hiện Hệ thống cảnh báo tự động thông minh tàu cá mất kết nối trên biển, vượt ranh giới cho phép trên biển nhằm ngăn ngừa tàu cá vi phạm từ ngày 24/10/2025.

Trong thời gian tới, tỉnh Gia Lai tiếp tục tập trung quản lý chặt chẽ đội tàu, nhất là tàu không đủ điều kiện hoạt động khai thác thủy sản, kiên quyết không để ra khơi khai thác; kiểm soát 100% tàu cá xuất, nhập bến. Tiếp tục làm rõ, xử lý dứt điểm các trường hợp mất kết nối trên 6 giờ không báo cáo vị trí về bờ; xử phạt nghiêm tàu vi phạm khai thác IUU (nếu phát sinh mới trong tuần). Cập nhật đầy đủ dữ liệu trên Hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử (eCDT), VNFishbase, ứng dụng rộng rãi nhật ký khai thác điện tử trên các tàu.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính phát biểu chỉ đạo. (Ảnh: TTXVN)

Phát biểu kết luận phiên họp, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh mục tiêu, quyết tâm không thay đổi, phải nghiêm túc “tuyên chiến” với nạn khai thác IUU vì đây là danh dự, uy tín của Đảng, Nhà nước và nhân dân trên trường quốc tế, không thể không làm và không thể kéo dài.

Thủ tướng đánh giá cao nỗ lực của các Bộ, ngành, địa phương, đề nghị tiếp tục thực hiện các nhiệm vụ chức năng, quyền hạn với tinh thần “6 rõ: rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ thời gian, rõ kết quả.”

Trong thời gian tới, Thủ tướng yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương nghiêm túc thực hiện các Nghị quyết, kết luận, Công điện, Chỉ thị, Quyết định của Ban Bí thư, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ liên quan công tác này. Mở đợt cao điểm, kiên quyết “tuyên chiến” với các hành vi vi phạm quy định về IUU; kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, đảm bảo quản lý khai thác và phát triển bền vững ngành thủy sản vì lợi ích của người dân; góp phần đảm bảo quốc phòng an ninh, chủ quyền biển, đảo của Tổ quốc.

Trường hợp tàu vi phạm vùng biển nước ngoài thì xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật và hướng dẫn tại Nghị quyết số 04/2024/NQ-HĐTP ngày 12/6/2024 của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao về Hướng dẫn áp dụng một số quy định của Bộ luật Hình sự về truy cứu trách nhiệm hình sự đối với hành vi liên quan đến khai thác, mua bán, vận chuyển trái phép thủy sản.

Các địa phương kiên quyết không cho tàu không đủ điều kiện, không đăng ký, không có thiết bị VMS ra khơi; cập nhật hàng tuần danh sách tàu cá vi phạm IUU; khẩn trương khắc phục những tồn tại, hạn chế trong công tác chống khai thác IUU trên địa bàn, chuẩn bị chu đáo nội dung đón và làm việc với Ủy ban Châu Âu (EC).

Đảm bảo truy xuất được nguồn gốc thủy sản khai thác theo chuỗi (từ nhật ký khai thác/báo cáo khai thác đến Giấy CC) và thực hiện đầy đủ theo quy định của pháp luật.

Các cơ quan thông tấn báo chí tăng cường tuyên truyền, vận động, phản ánh các điển hình hay về chống IUU, “lấy cái đẹp dẹp cái xấu”.

“Phải hành động thực chất, không hình thức, không né tránh trách nhiệm, mục tiêu là quyết tâm tuyên chiến với nạn khai thác IUU, gỡ “thẻ vàng” IUU để giữ thể diện cho đất nước, vì sự phát triển nghề cá bền vững; phải làm vì danh dự, uy tín của đất nước, vì quyền lợi chính đáng, hợp pháp của nhân dân, vì sự tiến bộ, công bằng, bình đẳng.” – Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính nhấn mạnh.